Wat is een ondernemingsplan? Ontdek de onderdelen, opbouw en inhoud van een goed businessplan
Ben je van plan om een eigen bedrijf te starten of je bedrijf uit te breiden? Een ondernemingsplan is daarbij niet verplicht. Het helpt je wel groeien en geeft je inzicht in de haalbaarheid van je plannen. In dit artikel lees je wat een ondernemingsplan is en uit welke onderdelen deze bestaat.
Wat is een ondernemingsplan?
Een ondernemingsplan is een document met alle plannen voor je bedrijf. Een klassiek ondernemingsplan is een Word- of een PDF-document. Hierin vertel je welk product of welke dienst je aanbiedt, hoe je aan klanten komt en welke kosten en opbrengsten je verwacht.
Hoewel een investeerder misschien de voorkeur geeft aan een klassiek ondernemingsplan, kun je overwegen om je plannen in een ander model uit te werken. Bijvoorbeeld in een Business Model Canvas (BMC). Dat is een overzichtelijke onepager, waarop je je plannen snel en concreet uitwerkt.
Is een ondernemingsplan verplicht?
Nee, een ondernemingsplan is niet verplicht. Je kunt een bedrijf inschrijven bij KVK zonder ondernemingsplan ‘op papier’. Waarschijnlijk lezen alleen jij, eventueel je compagnon en je financier je ondernemingsplan.
Als je de tijd neemt om je bedrijfsidee uit te werken in een ondernemingsplan, zet je een stevige basis voor je bedrijf en latere groei. Zeker als je je plan continu bijstelt en onderhoudt. Zo wordt het een levend document.
Waarom zou ik een ondernemingsplan maken?
Waarom zou je de moeite nemen om een ondernemingsplan te maken? Omdat, wanneer je de vaste onderdelen van een ondernemingsplan doorloopt, je merkt of je idee klopt. Of je overal aan hebt gedacht en of je bedrijf winstgevend zal zijn.
Tijdens het schrijven van een ondernemingsplan gun je jezelf eigenlijk de tijd om de juiste vragen te stellen en verschillende opties te overwegen.
In een ondernemingsplan geef je antwoord op bijvoorbeeld deze vragen:
- Waarom wil je eigenlijk ondernemen? Wat zijn je sterke en zwakke kanten?
- Wat is je bedrijfsidee, in één zin?
- Hoe ga je dit slim organiseren?
- Hoe vinden klanten jou? En waarom gaan ze bij jou kopen?
- Hoeveel geld heb je nodig om je dromen te realiseren? Waar haal je je geld vandaan?
- Heb je genoeg geld om elke maand je rekeningen te betalen?
Vraag je financiering aan bij bijvoorbeeld een bank? Dan vragen ze waarschijnlijk om een ondernemingsplan waarin je laat zien dat je bedrijf een succes wordt. Ze willen weten hoe jij ervoor zorgt dat zij hun investering terugkrijgen.
Wanneer je samen met iemand anders onderneemt, geeft een ondernemingsplan richting aan jullie gezamenlijke ideeën voor je bedrijf.
Een ondernemingsplan wordt niet alleen door startende ondernemers gemaakt, maar ook door bedrijven die willen groeien of uitbreiden.
De opbouw van een ondernemingsplan
Wat zijn de onderdelen van een ondernemingsplan? Je kunt het zo uitgebreid maken als je zelf wilt. Een klassiek ondernemingsplan bestaat uit de volgende vier onderwerpen:
- Jij als ondernemer.
Hier staat wie je bent, waarom je een bedrijf wilt starten en waarom je dat nú wilt doen. De lezer krijgt een beeld van de ondernemer achter het bedrijf. En zelf krijg je inzicht in je ambities, drijfveren en waar je goed in bent en in wat je wellicht wilt uitbesteden. Welke kennis heb je en welke vaardigheden? Wat maakt jou geschikt als ondernemer van dit bedrijf en wat zijn je valkuilen?
- Je bedrijf.
Hier staat relevante informatie over je bedrijf. Weet je de naam al van je bedrijf? Zet een domeinnaam kopen dan bovenaan je to-dolijstje. Want het is zonde als iemand anders je net voor is.
- Je klanten en marketing.
Hier staat alles over je product of dienst, prijs en hoe potentiële klanten je product of dienst gaan vinden. Een uitgebreid marketingplan beschrijft je doel, doelgroep, actuele ontwikkelingen in je branche en regio, markt, concurrenten, onderscheidend vermogen, marketingmix, marketingkanalen, budget en planning.
- Je financiën.
Hier staat alles over de geldzaken van je bedrijf. Wanneer en hoeveel kosten, omzet en winst ga je maken? Heb je financiering nodig? Een uitgebreid financieel plan bestaat uit een investeringsbegroting, financieringsbegroting, exploitatiebegroting, liquiditeitsbegroting en eventueel een privébegroting.
Business Model Canvas
Het Business Model Canvas bestaat uit negen onderdelen die gaan over je bedrijf, klanten en financiën. In dit model vertel je niet over ‘jij als ondernemer’. In een klassiek ondernemingsplan doe je dat wel.
Wat als je erachter komt dat je bedrijfsidee niet winstgevend is?
Wat fijn dat je daar nu achter komt en niet pas nadat je tijd, geld en energie hebt geïnvesteerd! Het voelt misschien niet leuk om te merken dat je idee (nog) niet geweldig is, maar dit is de reden dat je een plan uitwerkt: om te checken of je bedrijfsidee winstgevend is.
Je kunt nu twee dingen doen: je plan verbeteren of het in de prullenbak gooien (als we dit positief formuleren, klinkt het zo: ‘je maakt ruimte voor nieuwe plannen’).
Ga zo te werk:
- Kijk eerst waar het misgaat. Zijn je kosten te hoog? Je prijs te laag? Is je doelgroep te klein of je aanbod te smal? Hoe zit het met je verdienmodel?
- Toets je aannames. Heb je echte gesprekken gevoerd met potentiële klanten? Doe dat anders alsnog, vraag bijvoorbeeld wat ze nu doen en waar ze tegenaan lopen.
- Overweeg om kleiner of parttime te starten.
- Pas je idee aan wanneer je merkt dat het scherper kan. Kun je je specialiseren? Kun je scherper zeggen welk probleem je oplost voor je klant? Kun je het probleem urgent maken?
- Stop als het niet winstgevend is. Dat is een slimme keuze die getuigt van ondernemerschap. Je hebt een realiteitscheck gehad, waardevolle inzichten opgedaan en ontdekt wat niet werkt. Dit brengt je weer dichter bij een idee dat wel werkt!
Waar moet een ondernemingsplan aan voldoen?
Er zijn geen regels die vertellen waar een ondernemingsplan aan moet voldoen. Een ondernemingsplan geeft inzicht in de financiële haalbaarheid van je plannen. Denk daarom aan het volgende:
- Vertel wie jij bent als ondernemer en waarom je dit bedrijf wilt starten.
- Geef duidelijk uitleg over wat je aanbiedt, wie je klant is en hoe je het gaat verkopen.
- Zorg ervoor dat je financiële plan (onderdeel ‘financiën’) volledig en realistisch is. Gebruik zoveel mogelijk echte cijfers of inschattingen. Laat het door iemand narekenen.
- Check de website of neem contact op met je beoogde financier en vraag naar hun specifieke eisen.
Wat is een goed ondernemingsplan?
Een goed ondernemingsplan is eentje die antwoord geeft op de vraag: is mijn bedrijfsidee winstgevend? Een goed ondernemingsplan is realistisch, transparant en overtuigend.
Het is overtuigend, omdat bijvoorbeeld gelijk duidelijk is:
- Dat jij de persoon bent die dit bedrijf tot een succes maakt.
- Wat je aanbiedt.
- Waarom klanten nú bij je willen kopen.
- Dat klanten niet om je heen kunnen en hoe ze bij je kopen.
- Dat je alle kosten kunt betalen.
- Dat je genoeg omzet en winst gaat maken.
Wat is het verschil tussen een ondernemingsplan, businessplan en een bedrijfsplan?
Er is geen groot inhoudelijk verschil tussen deze termen. Ondernemingsplan, businessplan en bedrijfsplan zijn synoniemen voor: een uitgeschreven plan van je bedrijfsidee en hoe je dat winstgevend gaat maken.
Hoewel het hetzelfde betekent, is er een kleine nuance:
- Bij een ondernemingsplan ligt de focus op de startfase van een bedrijf.
- Bij een bedrijfsplan gaat het vaak om bestaande bedrijven die willen groeien of uitbreiden.
- Bij een ondernemersplan ligt er meer nadruk op de ondernemer, daarom neigt het naar een eenmanszaak of zzp’er (een bedrijf dat om een persoon draait).
Hoelang duurt het om een ondernemingsplan te schrijven?
Flauw om te zeggen, maar: dat ligt aan jou (kennis, vaardigheden), je bedrijf en eventueel afhankelijke partijen.
Gebruik je een ondernemingsplan om financiering aan te vragen? Houd dan rekening met meer tijd als je hulp wilt inschakelen bij de financiële onderbouwing van je plan.
Ga meteen aan de slag en schrijf je ondernemingsplan in 7 stappen. Of gebruik een ondernemingsplan template.
