Business Model Canvas invullen? Hier vind je een voorbeeld en checklist (in het Nederlands)
Wil je helder krijgen hoe jouw bedrijfsidee waarde creëert, geld oplevert en kan groeien? Met het Business Model Canvas breng je dat in één overzicht in kaart. In dit artikel lees je hoe het werkt, vind je een concreet voorbeeld en een praktische checklist. Zo maak je jouw idee snel en gestructureerd scherp.
Wat is het Business Model Canvas?
Het Business Model Canvas (BMC) is een visueel model om je bedrijfsidee uit te denken. Het heeft negen onderdelen. Dat zijn negen knoppen waar je als ondernemer aan kunt draaien.
Je ziet in één oogopslag:
- Voor wie je werkt (je klanten)
- Welke waarde je biedt aan je klanten
- Hoe je geld verdient
- Wat je nodig hebt om dat te doen
Het Business Model Canvas helpt je om je bedrijfsidee overzichtelijk op één pagina uit te werken. Het wordt gezien als een denktool, niet als een theoretisch document. Wil je liever een uitgebreid ondernemingsplan? Ga naar Ondernemingsplan opstellen in 7 stappen. Weten of een ondernemingsplan verplicht is?
Waarom gebruik je het Business Model Canvas?
Het is geschikt voor startende ondernemers en voor bestaande ondernemers die een nieuw product of verdienmodel willen uitproberen.
- Starters: met het BMC kun je de levensvatbaarheid toetsen van je bedrijfsidee, focus creëren van losse ideeën en je bedrijfsidee uitdenken voordat je actie onderneemt.
- Groeiers: met het BMC kun je ontdekken waarmee je geld verdient of marge verliest, welke klantgroepen winstgevend zijn en nieuwe groeikansen zien zoals nieuwe kanalen, partners of proposities.
Variaties van het Business Model Canvas zijn bijvoorbeeld het Lean Canvas en Sustainable Business Model Canvas.
Het Lean Canvas is speciaal ontwikkeld voor risicovolle startups en nieuwe producten. Het heeft net als het BMC negen onderdelen: Problem, Solution, Key Metrics, Unique Value Proposition, Unfair Advantage, Channels, Customer Segments, Cost Structure en Revenue Streams.
Het Sustainable Business Model Canvas heeft elf onderdelen en richt zich meer op impact op milieu en samenleving. Het heeft dezelfde onderdelen als het BMC en voegt er daar twee aan toe: Social Costs en Eco-Social Benefits.
Waar vind je een Business Model Canvas template?
Download hier het officiële template van het Business Model Canvas. Het is een pdf-document. Je kunt het bijvoorbeeld als volgt gebruiken:
- Het BMC uitprinten en invullen of er sticky notes op plakken. Wil je het opslaan op je computer? Maak er dan een foto van en sla die op in je documenten.
- Het BMC opslaan op je computer en openen in Adobe Acrobat Reader. In dat programma kun je plaknotities toevoegen aan de onderdelen.
- Je kunt het Business Model Canvas ook bewerken in een whiteboard omgeving. Denk aan Miro, Confluence, Microsoft Whiteboard, Google Workspace, Mural, Lucidspark of FigJam.
Controleer direct of je bedrijfsnaam nog beschikbaar is als domeinnaam. Je wilt voorkomen dat je een naam kiest die al bezet is. Check het voor jezelf en ga meteen naar domeinnaam kopen.
Business Model Canvas: jouw businessmodel in 9 stappen (met voorbeeld)
Hieronder vind je uitleg over het Business Model Canvas in het Nederlands. Als je de stappen doorloopt, dan gebruik je de juiste volgorde, krijg je uitleg per onderdeel en een voorbeeld van een zelfstandige online coach. Let op, dit is een fictief voorbeeld van een online coach die start als ondernemer.
1. Klantsegmenten (Customer Segments)
Je begint met het vullen van het onderdeel ‘Klantsegmenten’. Dit gaat over je klanten, je belangrijkste klanten. Voor wie is jouw product of dienst bedoeld? Wie help je precies?
Probeer zo concreet mogelijk te zijn. Veel starters zeggen dat ‘iedereen hun klant is’, maar dat is niet zo. Hoe meer je een keuze durft te maken, hoe beter je marketing en sales zullen werken. Beschrijf bijvoorbeeld: hun leeftijd of levensfase, beroep of situatie, problemen of behoeften en koopkracht.
Voorbeeld
Lisa de Vries is startende online coach voor ambitieuze professionals die meer focus en balans willen in hun werk.
Haar belangrijkste klantgroepen zijn:
- Professionals tussen de 25 en 40 jaar
- Mensen met stressklachten door werkdruk
- Startende ondernemers die structuur missen
2. Waardepropositie (Value Proposition)
Je waardepropositie gaat over je aanbod en is de kern van je businessmodel. Vertel welke concrete waarde jij levert aan je klant. Welk resultaat bereiken zij dankzij jouw product of dienst?
Vind je het lastig om dit te bedenken, beantwoord dan deze vragen: Welk probleem los je voor hen op en wat maakt jouw product of dienst anders?
Voorbeeld
Lisa geeft 1-op-1 online coaching. Haar klant krijgt daarnaast een persoonlijk actieplan, praktische tools en een werkboek. Het resultaat is meer focus en minder stress binnen 3 maanden.
3. Kanalen (channels)
Via welke kanalen bereik je je klanten? Schrijf op hoe jij je product of dienst levert en waar klanten jouw aanbod kunnen aanschaffen en ontvangen.
Voorbeeld
Lisa gebruikt LinkedIn om zichtbaar te worden en vertrouwen op te bouwen bij haar klanten.
Als verkoopkanaal gebruikt ze haar eigen website met een professionele domeinnaam. Hier kan de klant: uitleg en testimonials vinden, bestellen en betalen.
1-op-1 online coaching doet ze via Zoom, het werkboek stuurt ze via e-mail en ze geeft tussentijdse support via WhatsApp.
4. Klantrelaties (Customer Relationships)
Schrijf op welke relatie je met je klant aangaat. Zo krijg je inzicht in hoeveel tijd, energie en geld een klant kost en hoe schaalbaar je bedrijfsmodel is. Denk bijvoorbeeld aan een persoonlijke, intensieve of geautomatiseerd relatie (zoals bij een online cursus), een communitymodel of een kortdurende relatie.
Voorbeeld
Lisa heeft intensief 1-op-1 contact met haar klanten tijdens de wekelijkse Zoom-sessies en WhatsApp support. Het gaat om persoonlijke begeleiding en evaluatiemomenten.
5. Inkomstenstromen (Revenue Streams)
Breng je inkomstenstroom in kaart. Hoe verdien je geld? Waar betalen klanten voor? Denk bijvoorbeeld aan uurtarief, pakketprijs, abonnement, eenmalige online cursus, licentie of advertentie-inkomsten. Is het terugkerend of eenmalig? Hanteer je verschillende prijsniveaus en op basis waarvan?
Voorbeeld
Lisa verdient geld aan:
- 3-maanden privétraject: € 1.200
- Losse sessie: € 125
- Online groepsprogramma: € 499
- Online cursus: € 197
6. Mensen en middelen (Key Resources)
Bepaal welke middelen je nodig hebt om je waardepropositie te leveren aan je klant. Zonder deze middelen kun je je product of dienst niet leveren. Denk bijvoorbeeld aan certificaten of diploma’s, software, website, domeinnaam en webhosting, e-mail hosting, machines of mensen.
Voorbeeld
Lisa heeft nodig: een coachingcertificaat, een website, Zoom, e-mailpakket en een persoonlijk netwerk.
7. Kernactiviteiten (Key Activities)
Bedenk wat je dagelijks moet doen om je bedrijf draaiende te houden. Zo krijg je inzicht in waar je je tijd in investeert. Denk bijvoorbeeld aan productontwikkeling, website actueel houden, social media bijhouden, klanten begeleiden, sales, administratie.
Voorbeeld
Lisa houdt zich bezig met coachingsgesprekken voeren, content maken voor social en website, leads opvolgen, webinars geven en administratie.
8. Strategische partners (Key Partners)
Vul in met wie je wilt samenwerken om je bedrijfsidee mogelijk te maken. Je hoeft niet alles zelf te doen. Partners kunnen je bedrijfsmodel versterken, zeker als ze doen waar jij niet de kennis of vaardigheden voor hebt. Denk aan softwareleveranciers, boekhouder, marketingpartner, platformen of andere leveranciers.
Voorbeeld
Lisa werkt samen met een hosting provider, een betaalprovider, een boekhouder en softwareleveranciers.
9. Kostenstructuur (Cost Structure)
Breng je uitgaande geldstroom in kaart. Welke kosten maak je om je bedrijf te runnen? Maak onderscheid tussen vaste en variabele kosten. Dit helpt je om te berekenen hoeveel omzet je minimaal nodig hebt. Denk bijvoorbeeld aan software-abonnementen of verzekeringen (vaste kosten) of advertentiebudget (variabele kosten).
Voorbeeld
Lisa’s vaste kosten zijn software-abonnementen, website, domeinnaam en hosting, boekhouder. Haar variabele kosten zijn advertenties, transactiekosten, eventuele inhuur van een collega-coach.
BMC checklist
Heb je hieraan gedacht bij het invullen?
- Begin bij je klant, niet bij je idee
- Formuleer je je waarde in één zin?
- Zijn je berekeningen gestoeld op echte bedragen of realistische inschattingen? Check bij je boekhouder, accountant of doe research.
- Heb je je aannames getest? Spreek bijvoorbeeld 3 potentiële klanten of analyseer bestaande cijfers (historische data).
- Heb je genoeg focus? Maak keuzes, hoe scherper je idee en doelgroep, hoe beter je marketing en sales werkt.
Wat doe je na het invullen van het Business Model Canvas?
Als je businessmodel klopt, kun je overwegen om een sterke Value Proposition Canvas uit te werken voor je belangrijkste aanbod en klantsegment. Je kunt ook meteen zorgen voor online zichtbaarheid, zodat klanten je gaan vinden.
Voor starters:
- Bedrijfs- en domeinnaam bepalen
- KVK-inschrijving
- Website en e-mail opzetten
Voor groeiers:
- Positionering aanscherpen
- Nieuwe landingpagina’s maken
- Extra domeinnaam voor nieuw concept registreren
- Hosting upgraden
